Anh em nào lớn lên ở Nghệ An, Hà Tĩnh chắc không lạ gì Catte (còn viết là Cát tê). Mỗi người chỉ cầm 6 lá, ván đánh rất nhanh, nhưng ai đã chơi đều biết: đánh sai một lá ở vòng giữa là mất luôn cơ hội ở vòng cuối.
Vậy luật Catte chính xác là gì, khi nào bị loại, và lá nào nên giữ lại? Bài này đi lần lượt từng vòng để bạn nắm chắc trước khi vào bàn Catte trên 789Club.
Catte là gì? Bộ bài, số người và thứ tự lá
Catte là kiểu đánh bài theo vòng (trick-taking) dùng bộ 52 lá, không có Joker. Mỗi bàn tối đa 6 người, mỗi người được chia 6 lá, phần còn lại không dùng đến.
Thứ tự lá từ cao xuống thấp là A, K, Q, J, 10… rồi đến 2 nhỏ nhất. Điểm cần nhớ: Catte không có chất chủ, và lá chỉ so được với nhau khi cùng chất. Một lá 2 cơ không thể bị một lá A bích chặn.
Mục tiêu của ván rất gọn: thắng vòng thứ 6, tức lá bài cuối cùng. Mọi tính toán từ vòng 1 đến vòng 5 đều nhằm giữ cho mình còn quyền tranh vòng đó.
Luật chơi Catte qua 6 vòng đánh
4 vòng đầu: tranh quyền ở lại
Người đi đầu đánh ra một lá bất kỳ. Những người sau, nếu có lá cùng chất và lớn hơn lá đang cao nhất, thì có thể đánh ngửa lá đó để chặn.

Không có lá phù hợp, hoặc không muốn chặn? Bạn úp một lá bất kỳ xuống để bỏ. Lá úp coi như mất, không tham gia so sánh. Ai có lá lớn nhất của vòng sẽ thắng vòng và được đi đầu vòng kế tiếp.
Mốc sau vòng 4: ai bị loại?
Hết vòng 4, người nào chưa thắng được vòng nào sẽ bị loại khỏi ván. Họ không được tham gia 2 vòng cuối và tính là thua.
Nhiều luật còn có trường hợp đặc biệt: một người thắng trọn cả 4 vòng đầu thì thắng luôn ván, không cần đánh tiếp. Anh em kiểm tra luật trong bàn để biết phiên bản đang chơi có áp dụng hay không.
Vòng 5 và vòng 6: quyết định thắng thua
Người thắng vòng 4 đánh trước ở vòng 5. Những người còn lại ra bài, thường là úp rồi cùng lật, và lá lớn nhất cùng chất với lá dẫn sẽ thắng vòng 5.
Người thắng vòng 5 đánh lá cuối cùng mở vòng 6. Ai có lá cùng chất lớn nhất ở vòng 6 là người thắng cả ván.
| Giai đoạn | Ai đi đầu | Mục đích chính |
|---|---|---|
| Vòng 1 | Người chia bài hoặc người thắng ván trước | Thắng ít nhất một vòng để không bị loại |
| Vòng 2 đến 4 | Người thắng vòng trước | Giữ quyền ở lại, giữ lá mạnh cho cuối ván |
| Vòng 5 | Người thắng vòng 4 | Giành quyền đánh đầu vòng cuối |
| Vòng 6 | Người thắng vòng 5 | Lá cùng chất lớn nhất thắng cả ván |
Các trường hợp tới trắng trong Catte
Giống nhiều game bài dân gian, Catte có những bộ bài vừa chia đã được thắng ngay mà không cần đánh. Hai trường hợp phổ biến nhất là:

- Tứ quý: có đủ 4 lá cùng số, bất kể là số nào.
- 6 lá cùng chất: cả 6 lá trên tay đều là một chất. Lưu ý 5 lá cùng chất thì không tính.
Một số phiên bản bổ sung thêm kiểu tới trắng khác, và cách tính tiền khi tới trắng cũng không thống nhất. Khi chơi trên 789Club, bạn mở phần luật của bàn Catte để xem danh sách áp dụng thực tế.
Kinh nghiệm giữ bài cho 2 vòng cuối
Những gợi ý dưới đây giúp anh em chơi có tính toán hơn, nhưng không làm thay đổi việc chia bài ngẫu nhiên. Bài xấu thì vẫn có thể thua, chuyện bình thường.

Đừng đốt lá mạnh quá sớm
Thắng vòng 1 bằng con A rất sướng tay, nhưng nếu đó là lá lớn duy nhất thì vòng 6 bạn lấy gì ra tranh? Chỉ cần thắng một vòng là đủ để không bị loại, nên hãy dùng lá vừa đủ lớn.
Nhớ chất đã lộ
Vì chỉ có lá cùng chất mới chặn được nhau, việc ghi nhớ ai đã bỏ úp, chất nào đã ra nhiều là cực kỳ quan trọng. Một chất đã lộ gần hết lá lớn là chất an toàn để dẫn ở vòng cuối.
Giữ một cặp lá cùng chất cho vòng 5 và 6
Nếu được đi đầu vòng 5 với hai lá cùng chất, bạn có thể dẫn lá nhỏ hơn để thăm dò rồi giữ lá lớn cho vòng 6. Đây là cách nhiều người chơi lâu năm vẫn áp dụng, dù kết quả vẫn phụ thuộc bài đối thủ.
Biết khi nào nên úp bài
Đã thắng một vòng rồi mà đối thủ dẫn chất bạn đang cần giữ? Úp một lá rác là hoàn toàn hợp lý. Catte không bắt buộc phải chặn, nên đừng tiếc một vòng thắng không cần thiết.
Lối chơi chặn bài theo vòng của Catte khá gần với luật Tiến Lên Miền Nam và cách chặn bài, chỉ khác ở chỗ Catte so theo chất. Còn nếu anh em thích kiểu báo bài và ăn trọn ván, có thể xem cách chơi Sâm Lốc và luật báo Sâm.
Và nếu muốn thử thêm trò mới sau vài ván Catte, cứ vào chuyên mục Game Bài tổng hợp các trò quen thuộc để chọn.
Tổng kết cách chơi Catte
Catte có luật ngắn nhưng nhiều tầng: 4 vòng đầu để không bị loại, 2 vòng cuối để giành chiến thắng, cộng thêm vài kiểu tới trắng tùy phiên bản. Hiểu rằng chỉ lá cùng chất mới chặn được nhau là chìa khóa để giữ bài hợp lý.
Ván Catte diễn ra rất nhanh nên dễ cuốn. Trò chơi chỉ dành cho người từ 18 tuổi trở lên; hãy đặt giới hạn thời gian, ngân sách cho mỗi lần chơi và nhớ rằng kết quả luôn có yếu tố ngẫu nhiên.



